Thanh khoản là gì? Một số loại thanh khoản nhà đầu tư cần biết

Thanh khoản trong tài chính là một trong những mối quan tâm hàng đầu của các nhà đầu tư, ngân hàng, nhà cung cấp tín dụng. Tính thanh khoản giúp nhà đầu tư biết được sự linh hoạt và an toàn của một loại tài sản hay thị trường. Vậy tính thanh khoản là gì? Tài sản nào có tính thanh khoản cao nhất? Nếu đây cũng là điều bạn đang thắc mắc, hãy cùng Plimsoll.org tìm hiểu qua bài viết dưới đây nhé.

Thanh khoản là gì?

Thanh khoản là gì?

Tính thanh khoản hay Liquidity là thuật ngữ tài chính thể hiện mức độ lưu động dễ dàng mua hoặc bán của một tài sản bất kì trên thị trường mà không ảnh hưởng nhiều đến giá của tài sản đó.

Hay hiểu một cách đơn giản thanh khoản là khả năng chuyển đổi thành tiền mặt nhanh chóng của một loại tài sản.

Ví dụ: Tiền mặt có tính thanh khoản cao nhất vì thường được dùng để thanh toán, đổi lấy hàng hóa và có giá trị gần như không thay đổi. Chứng khoán hay các khoản nợ, khoản phải thu… là tài sản có tính thanh khoản cao chỉ khi chúng có khả năng đổi thành tiền mặt dễ dàng. 

Ý nghĩa của tính thanh khoản

Tính thanh khoản là một trong những thuật ngữ có ý nghĩa quan trọng được nhà đầu tư thường xuyên nhắc đến trên thị trường tài chính. Tính thanh khoản biểu hiện sự linh hoạt và an toàn của một tài sản hay thị trường nào đó. Cụ thể:

  • Tài sản ngắn hạn sẽ có tính thanh khoản cao nếu giá của chúng không thay đổi quá nhiều trên thị trường.
  • Khi thị trường hoạt động sôi nổi, đạt hiệu quả tốt thì tính thanh khoản càng cao. 

Tài sản nào có tính thanh khoản cao nhất? 

Về cơ bản, thị trường tài chính có 5 loại tài sản phổ biến có tính thanh khoản bao gồm:

  • Tiền mặt
  • Đầu tư trong ngắn hạn
  • Khoản phải thu
  • Ứng trước ngắn hạn
  • Hàng tồn kho

Trong đó, tiền mặt là tài sản có tính thanh khoản cao nhất hiện nay vì được dùng để thanh toán, mua bán trao đổi hàng hóa nhưng vẫn giữ nguyên được giá trị. Ngược lại, hàng tồn kho là tài sản có tính thanh khoản thấp nhất do đặc thù của tài sản phải qua nơi phân phối mới đến khoản phải thu và sau một thời gian mới có thể chuyển đổi thành tiền mặt. 

Một số loại thanh khoản nhà đầu tư cần biết

Thanh khoản chứng khoán

Trong chứng khoán, tính thanh khoản được thể hiện qua khả năng dễ dàng chuyển đổi từ chứng khoán sang tiền mặt và ngược lại. 

Thanh khoản chứng khoán

Một chứng khoán được xem là có tính thanh khoản cao khi chứng khoán có sẵn trên thị trường, được mua vào bán ra dễ dàng và có giá cả ổn định theo thời gian đặc biệt có khả năng sinh lời cao. Vì vậy, nhà đầu tư khi sở hữu chứng khoán có thanh khoản cao có thể nhanh chóng chuyển đổi thành tiền mặt khi cần thiết. Chính điều này đã làm cho chứng khoán càng trở nên hấp dẫn trong mắt các nhà đầu tư cũng như thể hiện được sự linh hoạt và an toàn của vốn khi tham gia đầu tư. Thị trường chứng khoán hoạt động càng năng động và hiệu quả thì tính thanh khoản của chứng khoán giao dịch càng cao.

Yếu tố ảnh hưởng đến thanh khoản chứng khoán

  • Các chỉ số tài chính như P/E, ROE, ROA, ROS sẽ thể hiện rõ được tình hình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Do đó, một doanh nghiệp có các chỉ số tài chính tốt sẽ có tính thanh khoản chứng khoán cao hoặc ngược lại.
  • Chính sách quy định của Nhà Nước: Tính thanh khoản của chứng khoán sẽ bị ảnh hưởng khi các chính sách quy định nhà nước được ban hành có tác động đến các hoạt động kinh doanh, sản xuất của doanh nghiệp.
  • Các quy định về đầu tư nước ngoài: Chứng khoán trong nước sẽ hạn chế cơ hội tiếp cận đến nhà đầu tư nước ngoài do các chính sách quy định của nhà nước về hình thức đầu tư nước ngoài.
  • Tâm lý từ các nhà đầu tư: Tính thanh khoản của chứng khoán sẽ bị tác động khi thị trường có xu hướng tăng – giảm lúc này tâm lý nhà đầu tư có thể hưng phấn hoặc hoang mang, dè dặt cẩn trọng hơn trong đầu tư.

Xem thêm: ROS là gì? Mối quan hệ giữa ROS với ROA và ROE

Rủi ro trong thanh khoản chứng khoán

Thanh khoản chứng khoán được giới đầu tư, các ngân hàng đặc biệt quan tâm hàng đầu bởi đây là yếu tố có khả năng ảnh hưởng tới khả năng thu hồi vốn của nhà đầu tư. 

Do đó trước khi lựa chọn chứng khoán để đầu tư, ngân hàng hay các nhà đầu tư sẽ xem xét đến khả năng bán lại trước khi chúng đáo hạn để tái tạo nguồn vốn đầu tư ban đầu. Nếu khả năng tái tạo kém đồng nghĩa khó tìm được người mua hoặc phải bán với giá thấp hơn, ngân hàng hay nhà đầu tư sẽ gánh chịu những tổn thất tài chính lớn. Điều này gọi là rủi ro thanh khoản trong đầu tư chứng khoán.

Thanh khoản ngân hàng

Thanh khoản ngân hàng

Tính thanh khoản ngân hàng được hiểu là khả năng đáp ứng nhanh chóng các nhu cầu rút tiền, gửi tiền và giải ngân các khoản tín dụng cho khách hàng. 

Đặc điểm của thanh khoản ngân hàng:

  • Cung và cầu tiền mặt của ngân hàng thường không cân bằng tại một thời điểm. Nguyên nhân là do ngân hàng không thể kiểm soát được nhu cầu gửi hay rút tiền từ khách hàng dẫn đến việc các ngân hàng thường xuyên trong trạng thái thâm hụt hay thặng dư tiền mặt.
  • Khi ngân hàng giữ lại càng nhiều nguồn vốn để đáp ứng nhu cầu thanh khoản đồng nghĩa khả năng tạo ra lợi nhuận của ngân hàng sẽ càng thấp và ngược lại.
  • Nguồn cung cấp thanh khoản cho ngân hàng sẽ đến từ các khoản tiền gửi của khách hàng, chi phí thu từ các dịch vụ ngân hàng cung cấp, các khoản tín dụng thu về, vay mượn từ thị trường tiền tệ,…
  • Nhu cầu tạo ra thanh khoản ngân hàng từ các hoạt động như: khách hàng rút tiền từ các khoản tiền gửi, các khoản vay vốn từ khách hàng, chi phí cho các dịch vụ từ ngân hàng, khách hàng thanh toán các khoản phải trả,…

Rủi ro trong thanh khoản ngân hàng

Nguyên nhân dẫn đến rủi ro thanh khoản ngân hàng là do thiếu hụt ngân quỹ hoặc tài sản ngắn hạn dẫn đến việc ngân hàng không thể đáp ứng nhu cầu thanh khoản cho khách hàng. Vì vậy, để quản lý thanh khoản tốt đòi hỏi nhà quản trị phải thực sự cẩn trọng giữa cung cầu tránh tình trạng mất thanh khoản bởi sẽ gây ra những thiệt hại tài chính vô cùng nặng nề.

Thanh khoản Forex

Tính thanh khoản trong forex là khả năng các cặp tiền tệ được mua, bán mà không làm thay đổi đáng kể đến tỷ giá hối đoái. Thị trường forex là một trong những thị trường tài chính có tính thanh khoản cao nhất khi có khối lượng giao dịch hằng ngày lên tới 5 nghìn tỷ USD, thời gian giao dịch 24/5 và hàng tỷ nhà đầu tư tham gia. 

Thanh khoản Forex

Tính thanh khoản forex phụ thuộc vào các yếu tố như tính thanh khoản các sàn forex, tính thanh khoản của cặp tiền, phiên giao dịch trong ngày,… Bên cạnh đó, một số yếu tố quan trọng khác ảnh hưởng đến tính thanh khoản forex có thể kể đến như: 

  • Tình hình chính trị: kinh tế và chính trị là 2 lĩnh vực luôn có mối liên hệ chặt chẽ với nhau. Khi tình hình chính trị bất ổn làm ảnh hưởng đến nền kinh tế và tỷ giá tiền tệ. 
  • Lãi suất: tác động mạnh mẽ và trực tiếp đến giá trị đồng tiền. 
  • Lạm phát: trường hợp lạm phát xảy ra ở mức độ cao kéo theo đồng tiền bị mất giá trị. 
  • Tốc độ tăng trưởng GDP: cho thấy mức độ hấp dẫn của nguồn tiền ngoài nước đổ vào một quốc gia, giúp đồng tiền nội tệ trở nên mạnh hơn. 

Tính thanh khoản trên thị trường forex có vai trò cực kỳ quan trọng với các nhà đầu tư: 

  • Tiết kiệm chi phí giao dịch: với tỷ lệ cạnh tranh cực lớn buộc các sàn môi giới phải đưa các các mức phí, điều kiện giao dịch tốt nhất cho nhà đầu tư. Điều đó, giúp trader tiết kiệm được chi phí giao dịch (spread, swap,..). 
  • Loại bỏ khả năng thao túng giá: nhờ vào tính thanh khoản cao, khối lượng giao dịch khổng lồ nên các tổ chức hay cá nhân khó có thể thao túng giá so với tổng khối lượng thị trường.
  • Quá trình thực thi lệnh nhanh chóng: lệnh của nhà đầu tư được thực hiện nhanh chóng hơn do số lượng người mua, bán nhiều hơn, sôi nổi hơn.

Rủi ro thanh khoản thị trường forex 

Với quy mô rộng lớn của một thị trường ngoại hối, tính chất phi tập trung, cho phép sử dụng đòn bẩy cao nên thị trường forex cũng mang lại rủi ro rất cao cho các nhà đầu tư. Thị trường forex có thể giúp cho số vốn của nhà đầu tư nhân bội nhưng cũng khiến họ “cháy tài khoản”, mất toàn bộ số vốn.

Xem thêm: FOMO là gì? Cách để vượt qua tâm lý FOMO khi đầu tư

Lời kết

Thanh khoản là một thuật ngữ quan trọng thường xuyên được nhắc đến trong các lĩnh vực tài chính, chứng khoán, forex. Thanh khoản giúp bạn nắm bắt được thị trường và đưa ra những quyết định đúng đắn nhất khi đầu tư. Trên đây là toàn bộ những thông tin cơ bản về thanh khoản, nếu có bất cứ thắc mắc nào đừng ngần ngại liên hệ Becei để được giải đáp bạn nhé. Chúc các bạn thành công!